Από την Ελένη Διαμαντίδη

Πάνω από έναν χρόνο μετά τις πρώτες συζητήσεις με παραγωγούς και λίγους μήνες μετά την εισαγωγή του σε διαβούλευση, το νομοσχέδιο για τα νωπά και ευαλλοίωτα αγροτικά προϊόντα του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης οδεύει προς ψήφιση στην Ολομέλεια της Βουλής, αλλά κινδυνεύει να μεταβληθεί σε «δώρον άδωρον».

Οι συνεδριάσεις που έγιναν ανέδειξαν τα συν και τα πλην του νομοσχεδίου, που κατά τους παραγωγούς θα μειώσει τις στρεβλώσεις, αλλά έφεραν στο προσκήνιο και τις αντιδράσεις από εμπόρους, εξαγωγείς, μεταποιητές και γεωτεχνικούς. Το χαρακτήρισαν γραφειοκρατικό, πολύπλοκο, κόντρα στους κανόνες της αγοράς, σημείωσαν πως κινδυνεύει να εξαφανίσει τις μικρές μεταποιητικές μονάδες και είναι δύσκολα εφαρμόσιμο, καθώς δεν υπάρχει το απαραίτητο προσωπικό στις υπηρεσίες για να πραγματοποιήσει τους σχετικούς ελέγχους.

Κι ενώ οι παραγωγοί μπορεί να περίμεναν με μεγάλο ενδιαφέρον και αγωνία τις διατάξεις για τις 60 ημέρες στην αποπληρωμή του γάλακτος, σύμφωνα με όσα ανέφεραν οι εισηγητές της Νέας Δημοκρατίας, η επικεφαλής του Αγροτικού Τμήματος της ΝΔ Φωτεινή Αραμπατζή και ο αναπληρωτής τομεάρχης Γιώργος Στύλιος, τα προβλήματα παραμένουν και δημιουργούνται νέες παθογένειες στην αγορά, καθώς ούτε ελεγκτικοί μηχανισμοί υπάρχουν για να δρομολογήσουν λύσεις και το νομοσχέδιο έχει ήδη προκαλέσει τριγμούς και στη γαλακτοβιομηχανία και στις μικρές μεταποιητικές μονάδες και στους εξαγωγείς.

Ανεφάρμοστο στην πράξη;

Ηδη η Ενωση Ελληνικών Τραπεζών και η Πανελλήνια Ενωση Κτηνιάτρων με υπομνήματά τους εξέφρασαν τη δυστοκία στο να εφαρμοστούν οι ρυθμίσεις που προβλέπονται στο νομοσχέδιο, διότι ούτε το σύστημα είναι προετοιμασμένο για να δεχθεί τόσο όγκο δουλειάς στις συναλλαγές που προβλέπονται ούτε οι ελεγκτικοί μηχανισμοί είναι στελεχωμένοι με κτηνιάτρους.

Οι δε αντιρρήσεις που διατυπώθηκαν από τον εμπορικό κόσμο ήταν πως δεν υπάρχει ρευστότητα για να πληρώνονται οι παραγωγοί πιο γρήγορα και η ρύθμιση κινδυνεύει να είναι «δώρον άδωρον». Τα πρακτικά ζητήματα όμως δεν αφορούν μόνον αυτούς, αφού ακόμη και ηλικιωμένοι παραγωγοί, που δεν γνωρίζουν από ηλεκτρονικά συστήματα, θα πρέπει να ανταποκριθούν στις ηλεκτρονικές συναλλαγές, όπως ειπώθηκε και από τον πρώην υπουργό Δικαιοσύνης Χαράλαμπο Αθανασίου, αλλά ακόμη και από τον εισηγητή του ΚΚΕ Νίκο Μωραΐτη.
Υπομνήματα απέστειλαν και οι εξαγωγείς αλλά και οι μεταποιητικές μονάδες, που διά των εκπροσώπων τους εξέφρασαν σειρά από αντιρρήσεις, για το γεγονός ότι αυτοί αντιμετωπίζονται ως δεύτερης κατηγορίας από το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης. Το νομοσχέδιο, κατά τη γνώμη τους, προκαλεί στρέβλωση του ανταγωνισμού, αφού οι ξένες επιχειρήσεις θα μπορούν να έχουν μεγαλύτερη ευελιξία από τις ελληνικές. Ετσι οι μεν Ελληνες εξαγωγείς, όπως λέει ο ειδικός σύμβουλος της Incofruit Hellas, Γιώργος Πολυχρονάκης, θα πληρώνουν εντός δύο μηνών, οι δε ξένοι εξαγωγείς όποτε επιθυμούν.

Οι κτηνοτρόφοι διά των οργανώσεών τους (ΣΕΚ, ΠΕΚ, Ενωση Φυλής Χολστάιν, Βραχυκερατική Βοοειδών κ.ά.) εξέφρασαν την ικανοποίησή τους για τη μείωση των ημερών αποπληρωμής και με τον νόμο, αλλά μίλησαν με απόγνωση για την κατάσταση που επικρατεί στην αγορά, ως προς τις τιμές, το λαθρεμπόριο στα σύνορα, τις πιέσεις που δέχονται, ενώ το κόστος παραγωγής είναι μεγάλο και ζήτησαν μείωση των ασφαλιστικών εισφορών που προβλέπει ο ασφαλιστικός νόμος Κατρούγκαλου, αλλά και εφαρμογή όλων των συστημάτων για την πάταξη του λαθρεμπορίου στα σύνορα.

Ομως, την ίδια στιγμή που η κυβέρνηση διαρρηγνύει τα ιμάτιά της ότι νοιάζεται για τον παραγωγό, υποστηρίχθηκε πως δεν διασφαλίζει κάποιος ότι θα πάρει ο παραγωγός τα χρήματά του στην ώρα του και λειτουργεί υπέρ των ξένων ανταγωνιστών, ενώ ζητήθηκε να ληφθεί υπόψη και το γεγονός ότι πέφτουν «κανόνια» στην αγορά.

Η Νέα Δημοκρατία, διά των εισηγητών της Φωτεινής Αραμπατζή και Γιώργου Στύλιου, επιφυλάχθηκε να τοποθετηθεί στην Ολομέλεια της Βουλής. Οπως εξήγησε η κυρία Αραμπατζή, στις ευνοϊκές διατάξεις του νομοσχεδίου δεν περιλαμβάνονται τα τυροκομεία, σταματά η παρουσία παραγωγών στο Διοικητικό Συμβούλιο του ΕΛΓΑ, δεν έχουν περιληφθεί όλοι οι κρίκοι της εφοδιαστικής αλυσίδας, ενώ οι ελληνικές επιχειρήσεις θα υποστούν αθέμιτο ανταγωνισμό από τις ξένες. Μάλιστα, ο κ. Αθανασίου αναφέρθηκε και στο γεγονός ότι το νομοσχέδιο δεν αντιμετωπίζει το θέμα των επανεισαγωγών και μίλησε για πολύπλοκο και γραφειοκρατικό σύστημα ιχνηλασιμότητας.

Αντιρρήσεις σε ορισμένες διατάξεις διατύπωσε και ο Μιχάλης Τζελέπης από τη Δημοκρατική Συμπαράταξη, και για το γάλα, αλλά και για το γεγονός ότι οι παραγωγοί πάλι δεν θα προστατεύονται σε περιοχές που είναι απομακρυσμένες, διότι αν καταγγείλουν τον εργοδότη τους δεν θα μπορεί κανείς να τους το αγοράσει. Παρότι αλλαγές υπάρχει περίπτωση να γίνουν ως την τελευταία στιγμή, το νομοσχέδιο ακόμη κι αν όλα πάνε κατ’ ευχήν και εφαρμοστούν οι ευνοϊκές ρυθμίσεις για τον παραγωγό, καθώς πολλά δεκάδες νωπά προϊόντα μένουν εκτός κανονισμού, όπως κι ο ίδιος ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης, Ευάγγελος Αποστόλου είπε, κινδυνεύει να καταπέσει, όταν μετά 30 μήνες επανεξεταστεί η υπόθεση αναγραφής της προέλευσης του γάλακτος στην ΕΕ.