του Πάνου Ευαγγέλου

Τα πάνω-κάτω έρχονται για τους αγρότες. Σύμφωνα με το τελευταίο ψήφισμα του Ευρωκοινοβουλίου, στα τέλη Οκτωβρίου, για την Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΚΑΠ) μετά το 2020, οι Ευρωβουλευτές ζητούν οι πληρωμές να αφορούν μόνο άτομα τα οποία έχουν ως κύρια απασχόληση τη γεωργία.

Οι θέσεις της Ε.Ε. εν όψει της συζήτησης που έχει αρχίσει για το μέλλον της ΚΑΠ μετά το 2020 έρχονται να ανατρέψουν τη μέχρι τώρα πολιτική περιορίζοντας των αριθμό των δικαιούχων. Σύμφωνα με τις πρώτες εκτιμήσεις, τουλάχιστον 400.000 αγρότες δεν θα ενισχύονται, με συνέπεια τη δραματική μείωση των εισοδημάτων όσων ασχολούνται με τον πρωτογενή τομέα.

Στο ψήφισμά των οι Ευρωβουλευτών αναφέρεται μεταξύ άλλων:

  1. Οι διαδικασίες της ΚΑΠ πρέπει να απλοποιηθούν και να διαθέτουν επαρκή χρηματοδότηση τουλάχιστον στα επίπεδα που είναι τώρα, αναδεικνύοντας τη σημαντική ευρωπαϊκή προστιθέμενη αξία της πολιτικής αυτής, προκειμένου να διαδραματίσει ουσιαστικό μακροπρόθεσμο ρόλο στην ενίσχυση της απασχόλησης στα πλαίσια ενός διαφοροποιημένου ευρωπαϊκού γεωργικού και δασοκομικού τομέα, και να προωθήσει την βιώσιμη ανάπτυξη και την ελκυστικότητα των αγροτικών περιοχών· τονίζει ότι η πολιτική αγροτικής ανάπτυξης που επιτρέπει μια πιο άμεση και αποτελεσματική παρέμβαση στην μείωση του κοινωνικού αποκλεισμού των κατοίκων της υπαίθρου, στην τόνωση της απασχόλησης και του δυναμισμού των αγροτικών περιοχών, πρέπει σταδιακά να ενισχυθεί χωρίς ωστόσο να τεθεί υπό αμφισβήτηση η στήριξη του πρώτου πυλώνα ο οποίος επίσης θα πρέπει να αναδιοργανωθεί, προκειμένου, μεταξύ άλλων, να διασφαλισθεί η καλύτερη λειτουργία και μεγαλύτερη σταθερότητα των αγορών, στοιχείο αναγκαίο για τη θωράκιση του αγροτικού εισοδήματος, του αγροτικού μοντέλου και της επισιτιστικής ασφάλειας της Ευρώπης καθώς και για τη διατήρηση της ελκυστικότητας των αγροτικών περιοχών (με επίκεντρο την ποιότητα ζωής) σε σύγκριση με τις αστικές περιοχές.
  2. Στην ΚΑΠ, μεγάλη σημασία πρέπει να έχουν τα εκσυγχρονιστικά και επενδυτικά εργαλεία τα οποία εξασφαλίζουν την ανταγωνιστικότητα τομέων της οικονομίας που βρίσκονται σε αγροτικές περιοχές (συμπεριλαμβανομένου του τομέα γεωργικών ειδών διατροφής, ενέργειας, μεταποίησης, υπηρεσιών κοινωνικού τομέα) με βιώσιμο τρόπο και με σεβασμό στις αρχές προστασίας του περιβάλλοντος, διασφαλίζοντας έτσι και τη διατήρηση των θέσεων απασχόλησης· επιπλέον τα εν λόγω εργαλεία θα επιτρέψουν την περαιτέρω μείωση των διαφορών στην ανάπτυξη της γεωργίας και της υπαίθρου μεταξύ των κρατών μελών και μεταξύ των περιφερειών.
  3. Η Επιτροπή να αναπτύξει και να εφαρμόσει περαιτέρω μέτρα για την καθιέρωση αναλογικότητας και ευελιξίας όσον αφορά τη μείωση του διοικητικού φόρτου της ΚΓΠ και την αύξηση της παραγωγικότητας των εκμεταλλεύσεων.
  4. Είναι περιορισμένοι οι στόχοι που μπορούν να επιτευχθούν στο πλαίσιο της ΚΓΠ, δεδομένου ότι πρωταρχικός της στόχος είναι η ασφάλεια του επισιτιστικού εφοδιασμού, και ότι η αποτελεσματική αντιμετώπιση του πλήθους των προκλήσεων που επηρεάζουν τη δημιουργία και τη διατήρηση των θέσεων απασχόλησης στις αγροτικές περιοχές θα απαιτήσει μια ευρύτερη, διατομεακή προσέγγιση τόσο σε περιφερειακό επίπεδο όσο και σε επίπεδο κράτους-μέλους.
  5. Η Επιτροπή να υποστηρίξει το ανταγωνιστικό και βιώσιμο ευρωπαϊκό γεωργικό μοντέλο που βασίζεται στο οικογενειακό, διαφοροποιημένο και πολυλειτουργικό γεωργικό μοντέλο το οποίο θέτει ως προτεραιότητα τη διατήρηση στην συγκεκριμένη περιοχή μιας δίκαια αμειβόμενης απασχόλησης, με ιδιαίτερη έμφαση στα εδάφη που αντιμετωπίζουν ειδικά μειονεκτήματα όπως αναγνωρίζεται στο άρθρο 349 της ΣΛΕΕ και, στον τομέα της παραγωγής διατροφικών και μη διατροφικών προϊόντων – τη διασφάλιση της επισιτιστικής ασφάλειας, καθώς και της ασφάλειας των τροφίμων με σκοπό την προστασία της υγείας.
  6. Τα κράτη-μέλη να επεξεργαστούν εργαλεία παρατήρησης και ρύθμισης του καθεστώτος των γαιών, προκειμένου να αποκτήσουν καλύτερη γνώση των αγορών γης και να εξαλείψουν το εκτεταμένο φαινόμενο της συγκέντρωσης ή ιδιοποίησης των γαιών και των μέσων παραγωγής.
  7. Είναι αναγκαίο να ενισχυθεί η ανάπτυξη, η εμπορία και η πώληση ποιοτικών γεωργικών προϊόντων· ζητεί την ανάληψη πρωτοβουλιών για το άνοιγμα νέων αγορών και την κατάρτιση επιχειρησιακών προγραμμάτων και εκστρατειών προώθησης των προϊόντων προκειμένου να διασφαλιστεί η διαφοροποίηση των προϊόντων και η ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής τροφικής αλυσίδας.
  8. Η ΚΑΠ πρέπει να λαμβάνει υπόψη όλες τις καλλιέργειες στην Ευρώπη και στο σύνολο της υπαίθρου, συμπεριλαμβανομένων των πιο υποβαθμισμένων και των πιο ευάλωτων τμημάτων της (ορεινές περιοχές, άκρως απόκεντρες περιοχές…), με στόχο τη βέλτιστη αξιοποίηση του συνόλου των πόρων της· αυτό προϋποθέτει επίσης αποκατάσταση των γεωργικών γαιών που εγκαταλείφθηκαν.
  9. Η διαφοροποίηση της γεωργίας και των περιφερειακών εξειδικευμένων αγορών αυξάνει και διασφαλίζει την απασχόληση στην ύπαιθρο· ανάληψη πρωτοβουλιών για τη στήριξη της διαφοροποίησης των γεωργικών εκμεταλλεύσεων (π.χ. άμεση εμπορία γεωργικών προϊόντων) και της οικονομίας της υπαίθρου εν γένει (π.χ. διευκολύνοντας τη μετάβαση από τις γεωργικές εργασίες σε άλλους κλάδους απασχόλησης).
  10. Τα κονδύλια στο πλαίσιο της μελλοντικής ΚΓΠ πρέπει να παρέχουν μεγαλύτερη στήριξη ώστε να επιβραδυνθεί η απώλεια των μικρομεσαίων εκμεταλλεύσεων και επιχειρήσεων που συμμετέχουν σε οργανώσεις παραγωγών, οι οποίες, επειδή είναι γενικά πιο διαφοροποιημένες, πιο οικονομικές και αυτόνομες, καθώς και μεταφέρονται ευκολότερα, είναι πιο αποτελεσματικές όσον αφορά τη δημιουργία προστιθέμενης αξίας και θέσεων εργασίας με βάση την επικράτεια και σημαντικός οικονομικός και κοινωνικός πυλώνας για τις περιοχές τους, και επίσης να εξακολουθήσουν να παρέχουν ειδική στήριξη σε περιοχές που επηρεάζονται από ειδικά μειονεκτήματα, όπως ορίζεται στο άρθρο 349 της ΣΛΕΕ.
  11. Οι άμεσες πληρωμές της ΚΓΠ θα πρέπει να κατανέμονται μόνο σε άτομα που έχουν ως κύρια δραστηριότητα τη γεωργία.